-Kolaylaştırılmış Şafiî Fıkhı-
TAHÂRET KİTABI
Rahmân ve Rahîm olan Allâh’ın ismiyle. Hamd, âlemlerin Rabbi olan Allâh’a mahsustur. O’na hamd eder, O’ndan yardım ve mağfiret dileriz. Nefislerimizin şerrinden ve amellerimizin kötülüğünden O’na sığınırız. O’nun hidâyete erdirdiğini hiç kimse saptıramaz, saptırdığını ise hiç kimse hidâyete erdiremez. Şehâdet ederim ki, Allâh’tan başka ibâdete lâyık hiçbir ilâh yoktur. Ve yine şehâdet ederim ki, Muhammed sallallâhu aleyhi ve sellem O’nun kulu ve Rasûlüdür… Bundan sonra:
***
İSTİNCÂ VE TUVALET (KAZÂ-İ HÂCET) ÂDÂBI
İstincânın Tanımı ve Hükmü
İstincâ, ön ve arka yoldan yani kubül ve dübürden çıkan idrar ve dışkı gibi yaş ve bulaşıcı necâseti su veya taş yahut tuvalet kâğıdı ile temizlemektir.
Hükmü mutemed görüşe göre vâcibtir, mezhep içindeki zayıf bir veche göre ise sünnettir.
Yel çıkması, uyku veya solucan ya da taş gibi kuru ve bulaşmayan bir şeyin çıkması sebebiyle istincâ yapmak gerekmez.
İstincâ İçin Su ve Taş Kullanmak
İstincâda en fazîletli olan, önce taş veya temiz kâğıt ile necâsetin kabasını silmek, ardından su ile yıkamaktır. Sadece su ile yıkamak veya şartlarına uygun olarak sadece taş veya kâğıt ile silmek de câizdir; yalnız ikisinden biriyle yetinilecekse sadece su kullanmak, sadece taş kullanmaktan daha efdaldir.
Sadece Taş İle İstincânın Yeterli Olmasının Şartları
Su kullanmaksızın sadece taş veya kâğıt ile yapılan istincânın sahîh olması için sekiz şart vardır:
1. Kullanılan maddenin temiz, kuru, katı ve necâseti söküp alıcı olması. Cam, kamış ve pürüzsüz plastikle istincâ yapılmaz.
2. Muhterem bir madde olmaması. üzerinde ilim ya da zikir yazılı kâğıt, ekmek, yiyecek kırıntısı ya da kemik ve tezek ile istincâ yapılmaz.
3. Çıkan necâsetin henüz kurumamış olması. Kurursa su ile yıkanması şart olur.
4. Çıkan necâsetin çıktığı mahalli aşarak etrafa yayılmamış olması.
5. Necâset mahalline dışarıdan başka bir necâsetin veya suyun değmemiş olması.
6. En az üç defa silinmesi veya üç köşeli tek bir taşın üç ayrı yüzüyle silinmesi.
7. Mahallin tamamen temizlenmesi, üç silmeyle temizlenmezse temizleninceye kadar artırılması vâcibtir; dörtte temizlenirse tek sayı olması için beşinciyi eklemek sünnettir.
8. Çıkan şeyin mutâd yoldan, mutâd necâset olması yani ön veya arka yoldan ve idrar veya dışkı olması.
Kazâ-i Hâcet (Tuvalet) Âdâbı ve Hükümleri
Tuvalete girerken sol ayakla girip sağ ayakla çıkmak, üzerinde Allâh’ın ismi veya âyet yazılı bir şey bulundurmamak, açık arazide arada sütre ya da duvar yokken kıbleyi önüne veya arkasına almamak kazâ-i hâcetin âdâblarındandır.
Açık arazide sütre yokken kıbleye ön veya arka dönmek haramdır; sütre varken veya tuvalet için hazırlanmamış kapalı binalarda tenzîhen mekrûhtur; bizzat kazâ-i hâcet için yapılmış kapalı tuvaletlerde ise mutemed görüşe göre mekrûh değildir. İmâm Nevevî de el-Mecmû’da binalar içinde kıbleye ön veya arka dönmenin mutlak olarak mekrûh olmadığı görüşünü tercih etmiştir.
Durgun suya, meyveli ağaç altına, işlek yola, insanların gölgelendiği yerlere ve böcek gibi hayvan deliklerine abdest bozmamak, sol elle temizlenmek, idrardan iyice sakınmak yani istibrâ yapmak ve kazâ-i hâcet esnasında konuşmamak sünnettir.
Tuvalete Girerken ve Çıkarken Okunan Duâlar
Tuvalete girmeden hemen önce şu duâ okunur:
بِسْمِ اللّٰهِ، اَللّٰهُمَّ إِنِّي أَعُوذُ بِكَ مِنَ الْخُبْثِ وَالْخَبَائِثِ.
“Allâh’ın ismiyle. Allâh’ım! Erkek ve dişi pis şeytanlardan Sana sığınırım.”
Tuvaletten çıktıktan sonra ise şu duâ okunur:
غُفْرَانَكَ، اَلْحَمْدُ لِلّٰهِ الَّذِي أَذْهَبَ عَنِّي الْأَذَى وَعَافَانِي.
“(Allâh’ım!) Senin mağfiretini dilerim. Benden eziyet veren şeyi gideren ve bana âfiyet ihsan eden Allâh’a hamdolsun.”
***
Hamd âlemlerin rabbi olan Allâh’a mahsustur. Salât ve selâm yaratılmışların en hayırlısı Muhammed sallallâhu aleyhi ve sellem’in, âlinin ve ashâbının üzerine olsun.
Rabbinin rahmetine muhtaç kul,
Kaan Sâlih.
